Endometriosis एंडोमेट्रिओसिस म्हणजे काय? सुमोना चक्रवर्तीला शस्त्रक्रिया का करावी लागली, जाणून घ्या

Endometriosis एंडोमेट्रिओसिस म्हणजे काय? सुमोना चक्रवर्तीला शस्त्रक्रिया का करावी लागली, जाणून घ्या

अभिनेत्री सुमोना चक्रवर्तीने तिच्या आरोग्याबाबत एक महत्त्वाची आणि धक्कादायक माहिती दिली आहे. सुमोनाने सांगितले की, ती गेल्या अनेक वर्षांपासून 'एंडोमेट्रिओसिस' या वेदनादायक आजाराचा सामना करत होती आणि अखेरीस ४ मे रोजी तिला यावर शस्त्रक्रिया करावी लागली.

मनोरंजन क्षेत्रातील प्रसिद्ध अभिनेत्री सुमोना चक्रवर्ती जवळपास अडीच महिन्यांच्या मोठ्या विश्रांतीनंतर सोशल मीडियावर परतली आहे. मात्र, तिचे हे पुनरागमन एका अत्यंत गंभीर खुलाशासह झाले आहे. आपल्या अधिकृत इंस्टाग्राम अकाउंटवर एका सविस्तर पोस्टद्वारे सुमोनाने चाहत्यांना सांगितले की, या गंभीर आजारावरील शस्त्रक्रियेनंतर बरे होण्यावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी तिने गेल्या दोन महिन्यांत स्वतःला जगापासून पूर्णपणे अलिप्त ठेवले होते. सुमोनाने स्पष्ट केले की, ती ही माहिती सहानुभूती मिळवण्यासाठी नाही, तर महिलांमध्ये या आजाराबद्दल जागरूकता निर्माण करण्यासाठी देत ​​आहे, जेणेकरून यावर मोकळेपणाने चर्चा होऊ शकेल.

एंडोमेट्रिओसिस म्हणजे काय?

एंडोमेट्रिओसिस ही महिलांच्या गर्भाशयावर परिणाम करणारी अत्यंत वेदनादायक आणि दीर्घकालीन स्थिती आहे. सामान्यतः, गर्भाशयाच्या आतील अस्तरामध्ये 'एंडोमेट्रियम' नावाच्या उतींचा थर असतो. मात्र, एंडोमेट्रिओसिसच्या बाबतीत, या उती गर्भाशयाच्या आत वाढण्याऐवजी बाहेर वाढतात—आणि अंडाशय, फॅलोपियन ट्यूब्स किंवा पोटातील इतर अवयवांपर्यंत पसरतात. या उती गर्भाशयाच्या बाहेर असल्याने, मासिक पाळीच्या काळात त्यातून निर्माण होणारे रक्त शरीराबाहेर पडू शकत नाही; यामुळे अंतर्गत अवयवांमध्ये तीव्र दाह, जखमा आणि असह्य वेदना होतात.

सुमोना चक्रवर्ती काय म्हणाली?

आपल्या आरोग्याबद्दल माहिती देताना सुमोनाने सांगितले की, या आजारावर नियंत्रण मिळवण्याचे अनेक वर्षे प्रयत्न करूनही तो गंभीर टप्प्यावर पोहोचला होता, ज्यामुळे अखेरीस ४ मे रोजी तिला एंडोमेट्रिओसिसवर शस्त्रक्रिया करावी लागली. त्यानंतरचे दोन महिने तिने सोशल मीडियापासून दूर राहून आपल्या शारीरिक आणि मानसिक पुनर्प्राप्तीवर  लक्ष केंद्रित केले. तिने आपली डॉक्टर अंशूमाला कुलकर्णी आणि त्यांच्या टीमचे आभार मानले आणि त्यांना "देवदूत" असे संबोधले. तसेच, तिने एक असा समुदाय निर्माण करण्याची इच्छा व्यक्त केली जिथे महिला त्यांच्या आरोग्याविषयी, पेरीमेनोपॉज आणि वेलनेस यांबद्दल कोणत्याही संकोचाशिवाय मोकळेपणाने चर्चा करू शकतील.

एंडोमेट्रिओसिसची लक्षणे

या आजाराचा परिणाम प्रत्येक महिलेवर वेगळ्या प्रकारे होतो; याचे सर्वात प्रमुख लक्षण म्हणजे मासिक पाळीच्या काळात किंवा त्यादरम्यान पोटाच्या खालच्या भागात आणि पाठीत होणाऱ्या असह्य वेदना. इतर प्रमुख लक्षणांमध्ये मासिक पाळीदरम्यान अतिरक्तस्राव किंवा दोन पाळ्यांच्या दरम्यान होणारा रक्तस्राव (स्पॉटिंग), लैंगिक संबंधांच्या वेळी किंवा त्यानंतर होणारी तीव्र वेदना, तसेच मासिक पाळीच्या काळात लघवी किंवा शौचास जाताना होणारा तीव्र त्रास यांचा समावेश होतो.

या आजारामुळे अंतर्गत अवयवांना होणाऱ्या सूजेमुळे वंध्यत्व येऊ शकते—ज्यामुळे गर्भधारणा अत्यंत कठीण होते—आणि यासोबतच सततचा तीव्र थकवा, अशक्तपणा तसेच अतिसार किंवा बद्धकोष्ठता यांसारख्या पचनाच्या समस्या उद्भवू शकतात.

स्टेज ४ (चौथी अवस्था) एंडोमेट्रिओसिस म्हणजे काय?

ही या आजाराची सर्वात गंभीर आणि प्रगत अवस्था आहे, ज्यामध्ये गर्भाशयाच्या बाहेर उतींचा मोठ्या प्रमाणावर आणि खोलवर प्रसार झालेला असतो. या अवस्थेत अंडाशयांवर मोठ्या गाठी (ज्यांना 'चॉकलेट सिस्ट' म्हणून ओळखले जाते) तयार होतात आणि गंभीर 'स्कार टिश्यू' (जखम भरून आल्यावर तयार होणारे घट्ट तंतू) तयार झाल्यामुळे अंतर्गत अवयव एकमेकांना चिकटतात. सुमोनाची स्थिती याच गंभीर टप्प्यावर पोहोचली होती.

यावर उपचार कसे केले जातात?

एंडोमेट्रिओसिसवर कोणताही कायमस्वरूपी इलाज नाही, परंतु आराम मिळवण्यासाठी खालील पद्धती वापरल्या जातात: वेदना आणि सूज कमी करण्यासाठी औषधे आणि वेदनाशामक दिली जातात; उतींची वाढ मंदावण्यासाठी हार्मोन थेरपी (जसे की गर्भनिरोधक गोळ्या किंवा इंजेक्शन) वापरली जाते; जर औषधे प्रभावी ठरली नाहीत, तर बाहेरील उती आणि गाठी काढून टाकण्यासाठी लॅपरोस्कोपिक शस्त्रक्रिया केली जाते (सुमोनाच्या बाबतीत असेच केले गेले); गंभीर प्रकरणांमध्ये, डॉक्टर गर्भाशय शस्त्रक्रियेद्वारे काढून टाकण्याचा (हिस्टरेक्टॉमी) सल्ला देऊ शकतात.

डॉक्टरांचा सल्ला कधी घ्यावा?

मासिक पाळीदरम्यान होणाऱ्या असह्य वेदनांकडे दुर्लक्ष करू नका—विशेषतः जेव्हा त्यासाठी वारंवार वेदनाशामक औषधे घ्यावी लागतात किंवा दैनंदिन जीवनावर परिणाम होतो. याव्यतिरिक्त, जर तुमच्या मासिक पाळीच्या पद्धतीत अचानक बदल झाला किंवा लग्नानंतर बराच काळ उलटूनही गर्भधारणेत अडचण येत असेल, तर त्वरित स्त्रीरोगतज्ज्ञांचा सल्ला घ्या. वेळेवर अल्ट्रासाऊंड किंवा आवश्यक वैद्यकीय चाचण्या करणे हाच या आजाराची स्थिती अधिक बिघडण्यापासून रोखण्याचा एकमेव मार्ग आहे.