Publish Date: Thu, 18 Jun 2026 (06:30 IST)
Updated Date: Wed, 17 Jun 2026 (20:45 IST)
डिप्लोमा इन परफॉर्मिंग आर्ट्स हा ललित कला क्षेत्रातील अभ्यासक्रम आहे. सर्व प्रथम, परफॉर्मिंग आर्ट्स कोर्सबद्दल जाणून घेणे महत्वाचे आहे, ते काय आहे? नाटक, संगीत, नृत्य इत्यादी प्रेक्षकाला आवडणारी कला म्हणजे परफॉर्मिंग आर्ट्स. या प्रकारच्या कलेला प्रेक्षकांची गरज असते. विद्यार्थ्यांना परफॉर्मिंग आर्ट्समध्ये पदवी, डिप्लोमा आणि प्रमाणपत्र अभ्यासक्रम दिले जातात.
सर्टिफिकेट आणि डिप्लोमाचे विद्यार्थी कोणत्याही एका स्पेशलायझेशनमध्ये हा कोर्स करू शकतात. ज्या विद्यार्थ्यांना संगीत आवडते, नृत्य आणि नाटक यासारख्या क्रियाकलापांची आवड असलेल्या विद्यार्थ्यांसाठी हा अभ्यासक्रम उत्तम पर्याय आहे. या अभ्यासक्रमाद्वारे विद्यार्थी आपल्या छंदाचे करिअरमध्ये रूपांतरही करू शकतात. सर्जनशील विद्यार्थ्यांसाठी हा एक चांगला अभ्यासक्रम आहे.
डिप्लोमा इन परफॉर्मिंग आर्ट्स हा 1 ते 3 वर्षांचा कोर्स आहे. अभ्यासक्रमाचा कालावधी संस्था आणि अभ्यासक्रमावर अवलंबून असतो. मुख्यतः डिप्लोमा कोर्सचा कालावधी 1 वर्षाचा असतो परंतु हा कालावधी कोर्स-कोर्समध्ये बदलू शकतो. गुणवत्तेच्या आधारे विद्यार्थी या अभ्यासक्रमाला प्रवेश घेऊ शकतात. इयत्ता 12 वी नंतरचे विद्यार्थी कोर्ससाठी अर्ज करू शकतात.या कोर्समध्ये थिअरी आणि प्रॅक्टिकल या माध्यमातून अभ्यासक्रमाचे संपूर्ण ज्ञान दिले जाते. या कोर्समध्ये विद्यार्थ्यांना नृत्य, संगीत आणि नाटक, योग आणि व्यायाम, भारतीय सांस्कृतिक नृत्य आणि संगीत यांचा इतिहास शिकवला जातो.
पात्रता -
डिप्लोमा इन परफॉर्मिंग आर्ट्स कोर्स करण्यासाठी, विद्यार्थ्यांना कोणत्याही मान्यताप्राप्त संस्थेतून इयत्ता 12 वी उत्तीर्ण होणे अनिवार्य आहे.
कोणत्याही शाखेचा विद्यार्थी या अभ्यासक्रमाला प्रवेश घेऊ शकतो.
बारावीत किमान 45 टक्के गुण असणे आवश्यक आहे.
अभ्यासक्रमात प्रवेश घेण्यासाठी विद्यार्थ्यांचे वय 15 वर्षांपेक्षा कमी नसावे.
भरतनाट्यम अभ्यासक्रम-
थ्येरी
अदावस
प्रैक्टिकल व्होकल
कंपोजिंग परफॉर्मिंग नवरसा
थ्येरी
प्रैक्टिकल वोकल
अलारिप्पु
पुष्पांजलि
स्लोगम
कंपोजिंग नातिया नदगाम
कॉस्टयूम अँड मेकअप
थ्येरी
प्रैक्टिकल व्होकल
कर्नाटक संगीत अभ्यासक्रम
परिचयाचे संगीत
ताल
संगीत फॉर्म
सिद्धांत
व्यावहारिक
सिद्धांत
व्यावहारिक
संगीत वाद्य
संगीत फॉर्म
राग
लक्ष्मण आणि गमकाशी
शीर्ष महाविद्यालय -
-
बनारस हिंदू विद्यापीठ, उत्तर प्रदेश
-
सुभारती कॉलेज ऑफ फाइन आर्ट्स अँड फॅशन डिझाईन, उत्तर प्रदेश
-
दिब्रुगड विद्यापीठ, आसाम
-
इंस्टिट्यूट ऑफ व्हिज्युअल अँड परफॉर्मिंग, उत्तर प्रदेश
-
लवली व्यावसायिक विद्यापीठ
-
दक्षिणी कला आणि डिझाइन संस्था (SIAD), तामिळनाडू
-
इंडियन अकादमी ऑफ ड्रॅमॅटिक आर्ट्स, नवी दिल्ली
-
तमिळ विद्यापीठ, तमिळनाडू
-
ललित कलाक्षेत्र
-
रविराज इन्स्टिट्यूट ऑफ आर्ट अँड कल्चर, तामिळनाडू
-
आर्टेमिसिया कॉलेज ऑफ आर्ट्स अँड डिझाईन (ACAD), इंदूर
-
सार्वजनिक कॉलेज ऑफ परफॉर्मिंग आर्ट्स, गुजरात
-
आदित्य कॉलेज ऑफ डिझाईन स्टडीज,
कौशल्ये -
-
लक्ष केंद्रित करण्याची आणि लक्ष केंद्रित करण्याची क्षमता
-
तापट
-
समस्या सोडवण्याचे कौशल्य
-
उत्स्फूर्त प्रतिसाद देण्याची क्षमता
-
नाविन्यपूर्ण
-
निरीक्षक
-
कलात्मक क्षमता
-
कामाची नैतिकता
जॉब प्रोफाइल आणि पगार -
-
अभिनेता: 5 लाख ते 10 लाख (प्रारंभिक पगार)
-
नृत्यांगना: 1.5 लाख ते 4 लाख (सुरुवाती वेतन)
-
संगीत निर्माता: 3 लाख ते 5 लाख रुपये (सुरुवातीचे वेतन)
-
नृत्यदिग्दर्शक: रु. 2 लाख ते 5 लाख (प्रारंभिक पगार)
-
थिएटर डायरेक्टर : 6 लाख ते 10 लाख रुपये (सुरुवातीचे वेतन)
-
संगीतकार: वार्षिक 7 लाख रुपये
-
ऑडिओ अभियंता: वार्षिक 2.90 लाख
-
संगीतकार :6 लाख ते 9 लाख रुपये
-
शिक्षक: 2.95 लाख रुपये
-
सहाय्यक संगीत संपादक: 3.52 लाख रुपये
-
कलाकार व्यवस्थापक: रु. 4.50 लाख
-
डिस्क जॉकी: 4 लाख रुपये
About Writer
वेबदुनिया फीचर टीम
वेबदुनिया फीचर टीम ही केवळ तांत्रिक गोष्टींवर काम न करता, चालू घडामोडींच्या पलीकडे जाऊन जीवनशैली, आरोग्य, मनोरंजन, तंत्रज्ञान, साहित्य, आणि मानवी कथा अशा विविध श्रेणींमध्ये सखोल आणि रंजक माहिती देणारे विशेष लेख तयार करते. वाचकांना केवळ बातम्याच नाही, तर त्यांच्या आवडीच्या विषयांवर दर्जेदार आणि विश्लेषणात्मक वाचन साहित्य उपलब्ध करून देणे....
आणखी वाचा