Publish Date: Sun, 28 Jun 2026 (17:15 IST)
Updated Date: Sun, 28 Jun 2026 (17:19 IST)
वटपौर्णिमेला उपवास करताना महिलांनी या ७ गोष्टी प्रामुख्याने लक्षात ठेवल्या पाहिजेत, जेणेकरून तुमचे व्रत आरोग्यदायी आणि शास्त्रोक्त पद्धतीने पूर्ण होईल:
१. तब्येतीची काळजी आणि फळांचे सेवन
वटपौर्णिमेचा उपवास काही महिला कडक (निर्जला) करतात, तर काही जणी फळांचे सेवन करतात. जर तुम्हाला उन्हाचा किंवा ॲसिडिटीचा त्रास असेल, तर कडक उपवास करणे टाळा. उपवासाच्या दिवशी शरीरात पाण्याची कमतरता भासू नये म्हणून लिंबू पाणी, शहाळ्याचे पाणी किंवा फळांचा रस घ्या.उपवास सुरू करण्यापूर्वी पौष्टिक आहार घ्या. फळे, दूध, सुकामेवा किंवा हलका आहार घेतल्याने दिवसभर ऊर्जा टिकण्यास मदत होते.
२. सुवासिक आणि पारंपरिक वेशभूषा
या दिवशी परिधान करावयाचे कपडे किंवा साडी स्वच्छ आणि शक्यतो लाल, हिरवी, किंवा पिवळी यांसारख्या शुभ रंगांची असावी. या दिवशी काळ्या रंगाचे कपडे परिधान करणे अशुभ मानले जाते. तसेच, पूर्ण शृंगार करून (नथ, जोडवी, बांगड्या, कुंकू लावून) पूजा करावी.
३. वडाच्या झाडाला प्रदक्षिणा घालताना काळजी
वडाच्या झाडाला सुती धागा (दोरा) गुंडाळताना ७ प्रदक्षिणा घालतात. या प्रदक्षिणा घालताना घाईगडबड न करता, शांतपणे आणि मनामध्ये पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी प्रार्थना करत प्रदक्षिणा घालाव्यात. झाडाला इजा होणार नाही याची काळजी घ्या.
४. वाण देण्याची पद्धत (ओटी भरणे)
पूजा झाल्यानंतर इतर सुवासिनींना वाण (ओटी) दिली जाते. या वाणामध्ये प्रामुख्याने फळे (आंबे, फणसाचे गरे, जांभूळ), हरभरे आणि गव्हाचे दाणे दिले जातात. वाण देताना नेहमी चेहऱ्यावर आनंद असावा आणि सुवासिनींचा आदर करावा.
५. मानसिक शांतता आणि सकारात्मकता
उपवासाच्या दिवशी घरात किंवा बाहेर कोणाशीही वाद घालू नये. मनात राग किंवा नकारात्मक विचार आणू नयेत. हा दिवस पती-पत्नीमधील प्रेम आणि आदर वाढवणारा आहे, त्यामुळे पूर्ण दिवस आनंदी आणि सकारात्मक वातावरणात घालवावा.
६. वडाच्या फांदीची पूजा करणे टाळा (पर्यावरण पूरक सण)
शक्यतो नैसर्गिक वातावरणात असलेल्या वडाच्या झाडाची पूजा करावी. आजकाल बाजारात वडाच्या फांद्या तोडून विकल्या जातात. झाडाची फांदी तोडणे शास्त्रातही अयोग्य मानले गेले आहे. जर प्रत्यक्ष झाडापाशी जाणे शक्य नसेल, तर घरी वडाच्या प्रतिमेची किंवा मातीच्या लहान रोपाची पूजा करावी, पण फांदी तोडू नये.
७. उपवास सोडताना काय खावे?
दिवसभर उपवास केल्यानंतर संध्याकाळी किंवा दुसऱ्या दिवशी (परंपरेनुसार) उपवास सोडताना एकदम जड किंवा तेलकट अन्न खाऊ नये. वटपौर्णिमेला प्रामुख्याने आंबा, पुरी, वरण-भात किंवा पुरणपोळीचा नैवेद्य दाखवला जातो. उपवास सोडताना सुरुवातीला थोडे पाणी पिऊन मगच सात्विक अन्नाचे सेवन करावे.
गर्भवती महिला, आजारी व्यक्ती किंवा काही आरोग्य समस्या असणाऱ्या महिलांनी उपवास करण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे. या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
About Writer
वेबदुनिया धर्म टीम
वेबदुनिया धर्म टीम विविध धर्मांतील सण-उत्सव, परंपरा आणि अध्यात्मावर आधारित सखोल माहिती वाचकांपर्यंत पोहोचवते. दैनंदिन पंचांग, राशीभविष्य आणि तीर्थक्षेत्रांचा इतिहास रंजक पद्धतीने मांडून लोकांच्या धार्मिक व आध्यात्मिक जिज्ञासेचे समाधान करणे, हे या टीमचे मुख्य काम असते.....
आणखी वाचा