Publish Date: Thu, 16 Jul 2026 (17:32 IST)
Updated Date: Thu, 16 Jul 2026 (17:47 IST)
सतत पडणाऱ्या पावसामुळे हवेत दमटपणा (आर्द्रता) वाढतो आणि शेतात पाणी साचून राहते. अशा वातावरणात पिकांवर बुरशीजन्य आणि जिवाणूजन्य रोगांचा प्रादुर्भाव होण्याचा धोका खूप जास्त असतो.
या कठीण परिस्थितीत पिकांचे नुकसान टाळण्यासाठी कृषी तज्ज्ञांनी दिलेला महत्त्वाचा सल्ला आणि घ्यावयाची काळजी खालीलप्रमाणे आहे.
पिकांच्या संरक्षणासाठी तातडीने करायच्या उपाययोजना
1.शेतातून पाण्याचा निचरा करणे:
पहिली आणि सर्वात महत्त्वाची पायरी
पिकांच्या मुळाशी पाणी साचून राहिल्यास मुळांना ऑक्सिजन मिळत नाही आणि ती सडू लागतात. त्यामुळे शेतात साचलेले अतिरिक्त पाणी चर काढून लवकरात लवकर बाहेर काढा.
2.बुरशीनाशकांची फवारणी:
पाऊस थांबताच करायची कृती
पावसाने थोडी उसंत किंवा उघडीप देताच तातडीने बुरशीनाशकांची फवारणी करा. यामध्ये कार्बेन्डाझिम + मँकोझेब (साफ) किंवा कॉपर ऑक्सिक्लोराईड यांसारख्या बुरशीनाशकांचा वापर करा. यामुळे मूळकुज, खोडकुज आणि करपा या रोगांवर नियंत्रण मिळवता येते.
3.पिकांना ताकद देणे (अन्नद्रव्य व्यवस्थापन):
पिवळेपणा घालवण्यासाठी
सततच्या पावसामुळे आणि सूर्यप्रकाश न मिळाल्यामुळे पिके पिवळी पडतात आणि त्यांची अन्न तयार करण्याची प्रक्रिया मंदावते. पिकांची प्रतिकारशक्ती वाढवण्यासाठी १९:१९:१९ विद्राव्य खत (प्रति लिटर पाण्यामध्ये ५ ग्रॅम) किंवा चिलेटेड सूक्ष्म अन्नद्रव्यांची फवारणी करावी.
4.रसशोषक किडींचे नियंत्रण:
विषाणूजन्य रोग रोखण्यासाठी
दमट वातावरणामुळे पांढरी माशी, मावा आणि तुडतुडे यांसारख्या रसशोषक किडींचा प्रादुर्भाव वाढतो. या किडी सोयाबीनवरील पिवळा मोझॅक सारखे घातक रोग पसरवतात. यांच्या नियंत्रणासाठी योग्य कीटकनाशकाची फवारणी करा.
कृषी तज्ज्ञांचा विशेष इशारा:
फवारणी करताना औषधामध्ये 'स्टिकर' (सिलिकॉन आधारित चिकटवता) नक्की मिसळा. यामुळे औषध पानावरील मेणासारख्या थरावर व्यवस्थित पसरते आणि फवारणीनंतर लगेच पाऊस आला तरी औषध वाहून जात नाही. तसेच, जोपर्यंत जमीन वाफसा (ओल सुकणे) अवस्थेत येत नाही, तोपर्यंत जमिनीत रासायनिक खते देणे टाळावे.
Edited By- Dhanashri Naik