रुग्णांची सुरक्षा नक्की कशी करावी ?

डॉ. सोनार नरुला, मायक्रोबायोलॉजी अँड इन्फेक्शन कंट्रोलचे प्रमुख, जसलोक हॉस्पिटल आणि रिसर्च सेंटर

प्राइम नॉन-नोसर, आरोग्यसेवाचे पहिले तत्व म्हणजे हानी पोहोचवू नये. आरोग्य सेवेमध्ये तपासणी, निदान आणि उपचारांच्या प्रक्रियेदरम्यान रुग्णाच्या सुरक्षिततेत एखाद्या रुग्णाला होणाऱ्या कोणत्याही हानी पासून रोखणे समाविष्ट असते.

संसर्ग प्रतिबंध आणि नियंत्रण (आयपीसी) प्रत्येक आरोग्याची काळजी, आरोग्य सेवा कर्मचारी, रूग्ण आणि त्यांच्या नातेवाईकांसाठी सर्वत्र संबंधित असल्याने रुग्णांच्या सुरक्षिततेच्या क्षेत्रात एक विशिष्ट स्थान आहे.

आयपीसीमध्ये रुग्णांच्या सुरक्षेसाठी सोप्या कार्यपद्धती आणि प्रोटोकोल यांचा समावेश आहे, ज्यास वर्ल्ड हेल्थ ऑर्गनायझेशनने सुचवलेल्या पाच सूचनांचे अनुसरण करून आरोग्य-देखभाल केली जाते. वैयक्तिक संरक्षक उपकरणे परिधान केली गेली पाहिजेत जसे की कॅप, मास्क, ग्लोव्हज, गॉगल्स, अ‍ॅप्रॉन इ. आणि जेव्हा आवश्यक असेल तेव्हा फुफ्फुसीय क्षयरोगासारख्या संसर्गजन्य रोगांच्या रुग्णांना, बॅक्टेरियांच्या प्रतिजैविक प्रतिरोधनास नियंत्रित करण्यासाठी महाराष्ट्र प्रदूषण नियंत्रण मंडळाच्या आदेशानुसार बायोमेडिकल कचर्‍याचे योग्य पृथक्करण आणि अँटीमाइक्रोबायल स्टुअर्डशिप यासारख्या उपायांचे पालन केले पाहिजे.

जसलोक हॉस्पिटलमध्ये आमच्याकडे त्यासाठी एक समर्पित आणि प्रवृत्त टीम आहे जे योग्यरीत्या प्रक्रिया सुनिश्चित करते आणि रुग्णालयात-आलेले संक्रमण रोखण्यासाठी तपासणी करते. व्हेंटिलेटर, मूत्रमार्गातील कॅथेटर, सेंट्रल वेनस कॅथेटर सारख्या उपकरणांवर असलेले रुग्ण विशेषत: त्यांचे निरीक्षण करतात कारण त्यांना संसर्ग होण्याचा धोका अधिक असतो.

रोगाचा संसर्ग होण्यापासून रोखण्यासाठी रुग्णांना व अभ्यागतांना आमची साथ देण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका आहे, म्हणून जसलोक येथे आम्ही त्यांना सक्रियपणे सामील करतो आणि हाताची स्वच्छता आणि संसर्ग प्रतिबंधाचे महत्व याबद्दल रूग्ण व त्यांचे नातेवाईक यांना प्रशिक्षण व जागरूकता निर्माण करतो. संसर्ग प्रतिबंधक मेळावा आयोजित करून मनोरंजनाद्वारे शिकण्यास प्रोत्साहित केले जाते जे हॉस्पिटलच्या कर्मचार्‍यांकडून सर्व स्थरांवर आयोजित केले जाते. कर्मचारी, रूग्ण, नातेवाईक आणि शहरभरातील लोक उपस्थित असतात. हे कर्मचार्‍यांना सर्व उपायांचे योग्य प्रकारे अनुसरण करण्यास प्रवृत्त करते आणि या महत्त्वपूर्ण विषयाबद्दल जागरूकता वाढवते.

आरोग्याशी निगडित संसर्गाचा प्रसार रोखण्याचा सर्वात महत्वाचा मार्ग म्हणजे हात स्वच्छ धुणे. आमच्या रुग्णालयाच्या कर्मचार्‍यांना हातांच्या स्वच्छतेचे अधिक अनुपालन करण्यासाठी आम्ही काही नाविन्यपूर्ण पद्धतींचा अवलंब करतो आणि चॉकलेटचे वितरण करून हात स्वच्छता पाळत नसलेल्यांना आठवण करून देण्यासारखे सकारात्मक आणि हात स्वच्छ असणाऱ्यांना बॅज देऊन कौतुक केले जाते. यासह, आमचा हात स्वच्छतेचे अनुपालन दर मोठ्या प्रमाणात सुधारला आहे.