Publish Date: Sat, 15 Aug 2026 (11:53 IST)
Updated Date: Sat, 15 Aug 2026 (12:09 IST)
८० व्या स्वातंत्र्यदिनानिमित्त, नागपूर येथील राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या (आरएसएस) मुख्यालयात एका विशेष कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले होते. आरएसएसचे सरसंघचालक डॉ. मोहन भागवत यांनी मुख्यालय परिसरात ध्वजारोहण केले आणि भारतमातेचे वंदन केले. याप्रसंगी मोठ्या संख्येने स्वयंसेवक आणि नागरिक उपस्थित होते. ध्वजारोहणानंतरच्या आपल्या भाषणात, आरएसएस प्रमुखांनी देशाचे स्वातंत्र्य, आपल्या पूर्वजांचे बलिदान आणि भविष्यातील राष्ट्रीय कर्तव्ये यावर सविस्तर विवेचन केले.
आरएसएस प्रमुख डॉ. मोहन भागवत म्हणाले की, स्वातंत्र्य दिन हा आपल्या सर्वांसाठी अत्यंत अभिमानाचा आणि उत्सवाचा दिवस आहे. १८५७ च्या पहिल्या स्वातंत्र्ययुद्धापासून ते १९४७ पर्यंत, सलग ९० वर्षे, आपल्या पूर्वजांनी आपल्याला हे स्वातंत्र्य मिळवून देण्यासाठी अनेक संकटे सोसली आणि सर्वोच्च बलिदान दिले. मोहन भागवत म्हणाले की, आम्हाला त्या त्यागाचा आणि समर्पणाचा अभिमान आहे, पण त्यासोबतच आणखी एका भावनेची गरज आहे: इतक्या कठोर परिश्रमाने आणि त्यागाने मिळवलेले स्वातंत्र्य टिकवून ठेवण्याची.
तिरंग्याच्या चिन्हांचा अर्थ स्पष्ट केला
आरएसएस प्रमुखांनी राष्ट्रध्वज, तिरंग्याचे महत्त्व अधोरेखित केले. ते म्हणाले की, जेव्हा आपण तिरंगा फडकवतो, तेव्हा त्याच्या रंगांमधून आपल्याला हा संदेश मिळतो.
भगवा रंग कठोर परिश्रम, ज्ञान आणि त्यागाचे प्रतीक आहे:
मोहन भागवत म्हणाले की, भगवा रंग आपल्याला त्याग आणि समर्पणाच्या गरजेची आठवण करून देतो, जे स्वातंत्र्याकडे आणि स्वातंत्र्यानंतर येणाऱ्या समृद्धी व सुरक्षेकडे घेऊन जाते.
पांढरा रंग पवित्रता आणि शांतीचे प्रतीक आहे:
आरएसएस प्रमुख म्हणाले की, जीवनातील त्याग, समर्पण, कठोर परिश्रम आणि ज्ञान समाजात शांतता आणि शुद्ध मनाकडे घेऊन जातात. पांढरा रंग आपल्याला या तपश्चर्येचा सराव करण्यास आणि आपली तपश्चर्या योग्य प्रकारे पुढे जात आहे की नाही हे सतत तपासण्यास प्रेरित करतो.
हिरवा रंग समृद्धीचे प्रतीक आहे:
भागवत म्हणाले की समृद्धी हे त्याग आणि पवित्रतेचे फळ आहे. तिरंग्याच्या मध्यभागी असलेल्या अशोकचक्राचा संदर्भ देत, आरएसएस प्रमुख म्हणाले की, आपण व्यक्ती म्हणून भिन्न आहोत, त्यामुळे आपले विचारही भिन्न असतील, परंतु ही विविधता एकतेची अभिव्यक्ती आहे.
अशोकचक्र:
मोहन भागवत यांनी उदाहरण दिले की, चाकाला अनेक आरे असतात, परंतु ते एकाच केंद्रातून निघतात आणि त्या चाकाला याची जाणीव असते, समाजालाही याची जाणीव असते. म्हणूनच, त्याने आपले टोकदार आरे एकाच धर्माच्या मर्यादेत ठेवले आहे. ते म्हणाले की, समाजाच्या योग्य कार्यासाठी आवश्यक असलेल्या शिस्तीच्या मर्यादेत राहूनच आपण पुढे जायला हवे. म्हणूनच आपल्या राष्ट्रध्वजाच्या मध्यभागी धर्मचक्र ठेवले आहे.
भारताला जागतिक नेता बनवण्याचा संकल्प
मोहन भागवत यांनी देशासमोरील कर्तव्याचा उल्लेख केला. ते म्हणाले की, आपला देश स्वतंत्र झाला आहे आणि तो स्वतंत्र राहील हे निश्चित आहे. पण आपण त्या राष्ट्राला सुखी, समृद्ध आणि सुरक्षित बनवले पाहिजे. आपण त्याला जगाला योगदान देणारे राष्ट्र बनवले पाहिजे.
Edited By- Dhanashri Naik
