देशभरात SIR बाबत एक मोठी घोषणा, आता ती या २३ राज्यांमध्ये करण्यात येणार

देशभरात मतदार याद्या अद्ययावत करण्याची प्रक्रिया सुरू होणार आहे. निवडणूक आयोगाने SIR आयोजित करण्याची घोषणा केली आहे. ही प्रक्रिया एप्रिलमध्ये सुरू होण्याची अपेक्षा आहे आणि मुख्य निवडणूक अधिकाऱ्यांना त्याची तयारी सुरू करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहे.

मिळालेल्या माहितीनुसार भारतीय निवडणूक आयोगाने (ECI) देशभरात विशेष सघन पुनरावृत्ती (SIR) आयोजित करण्याची घोषणा केली आहे. SIR प्रक्रिया १२ राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये सुरू आहे. SIR आता उर्वरित २३ राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये केली जाईल. निवडणूक आयोगाने सर्व २३ राज्यांच्या मुख्य निवडणूक अधिकाऱ्यांना (CEOs) पत्र लिहून SIR ची तयारी सुरू करण्यास सांगितले आहे. SIR १ एप्रिल २०२६ पासून सुरू होऊ शकते.

कोणत्या २३ राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये SIR आयोजित केले जाईल?

आंध्र प्रदेश, अरुणाचल प्रदेश, चंदीगड, दादरा आणि नगर हवेली, दमण आणि दीव, हरियाणा, हिमाचल प्रदेश, जम्मू आणि काश्मीर, झारखंड, कर्नाटक, लडाख, महाराष्ट्र, मणिपूर, मेघालय, मिझोरम, नागालँड, दिल्ली, ओडिशा, पंजाब, सिक्कीम, त्रिपुरा, तेलंगणा आणि उत्तराखंड येथे एसआयआर आयोजित केला जाईल. यापूर्वी, बिहारमध्ये एसआयआर आयोजित केला जात होता. अंदमान आणि निकोबार, छत्तीसगड, गोवा, गुजरात, केरळ, लक्षद्वीप, मध्य प्रदेश, पुद्दुचेरी, राजस्थान, उत्तर प्रदेश, पश्चिम बंगाल आणि तामिळनाडू येथे एसआयआर सुरू आहे.

एसआयआर आयोजित करण्यामागे निवडणूक आयोगाचा उद्देश काय आहे?

भारतीय निवडणूक आयोगाने १९५१ ते २००४ पर्यंत देशभरात आठ वेळा एसआयआर आयोजित केला आहे. आता, २१ वर्षांनंतर, एसआयआर आयोजित केला जात आहे. देशभरातील मतदार यादी अद्ययावत करणे हा या उपक्रमाचा उद्देश आहे. एसआयआर आयोजित करण्याचा उद्देश प्रत्येक राज्याच्या मतदार यादीत नवीन मतदार जोडणे, मृत मतदारांची नावे काढून टाकणे, अवैध मतदार ओळखणे आणि एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी स्थलांतरित झालेल्या मतदारांना काढून टाकणे आणि जोडणे हा आहे. बांगलादेश आणि म्यानमारमधून येणाऱ्या बेकायदेशीर स्थलांतरितांची ओळख पटवणे हे SIR चे सर्वोच्च प्राधान्य असेल.

निवडणूक आयोगाचे विशेष सघन पुनरावृत्ती काय आहे?

निवडणूक आयोग मतदार याद्या अद्ययावत करते. यासाठी, प्रत्येक राज्यात विशेष सघन पुनरावृत्ती (SIR) नावाची प्रक्रिया सुरू केली जाते. या प्रक्रियेअंतर्गत, BLO घरोघरी जाऊन मतदार ओळखपत्रे तपासतात आणि वैध मतदारांची ओळख पटवतात. ते मृत मतदारांची नावे विद्यमान यादीतून वगळतात आणि नवीन मतदार जोडतात. नावे किंवा पत्त्यांमध्ये कोणत्याही त्रुटी असल्यास त्या दुरुस्त केल्या जातात आणि त्यानंतर निवडणूक आयोग त्या राज्यासाठी अंतिम मतदार यादी प्रसिद्ध करतो.

निवडणूक आयोग देशभरात SIR कसे करेल?

SIR करण्यासाठी प्रत्येक विधानसभा मतदारसंघात मतदान केंद्रे स्थापन केली जातील. प्रत्येक विधानसभा मतदारसंघात एक निवडणूक नोंदणी अधिकारी (ERO) नियुक्त केला जाईल, जो उपविभागीय दंडाधिकारी (SDM) असेल. प्रत्येक मतदान केंद्रावर १,००० मतदार नियुक्त केले जातील. प्रत्येक मतदान केंद्रावर एक बूथ लेव्हल ऑफिसर (BLO) नियुक्त केला जाईल. प्रत्येक तहसीलमध्ये सहाय्यक निवडणूक नोंदणी अधिकारी नियुक्त केले जातील.

Edited By- Dhanashri Naik