एकादशीच्या दिवशी भगवान विष्णूची आराधना आणि नामस्मरणामुळे घरात सुख, समृद्धी आणि शांती लाभते

एकादशी हा दिवस भगवान श्रीविष्णूंच्या पूजेसाठी आणि नामस्मरणासाठी अत्यंत पवित्र मानला जातो. या दिवशी मनापासून केलेली पूजा, उपवास आणि नामस्मरणामुळे घरात सुख, समृद्धी आणि शांती लाभते. एकादशीच्या दिवशी भगवान विष्णूची आराधना कशी करावी, याची योग्य आणि शास्त्रोक्त पद्धत जाणून घ्या...

सकाळी ब्रह्ममुहूर्त

स्नान व संकल्प: एकादशीच्या दिवशी सकाळी लवकर उठून स्नानाच्या पाण्यात थोडे गंगेचे पाणी (असल्यास) घालून स्नान करावे. स्वच्छ आणि हलक्या रंगाचे (विशेषतः पिवळे) वस्त्र परिधान करावे.

पूजा संकल्प: देवासमोर दिवा लावून "मी आज एकादशीचा उपवास करत असून भगवान विष्णूच्या चरणी स्वतःला समर्पित करत आहे," असा संकल्प करावा.

पूजा विधी आणि साहित्य

देवघराची सजावट: देवाऱ्याची स्वच्छता करून एका चौरंगावर पिवळे कापड अंथरावे. त्यावर भगवान विष्णू आणि माता लक्ष्मीची मूर्ती किंवा फोटो स्थापित करावा.

अभिषेक व तिळक: विष्णूंना तुळशीपत्र अर्पण करून गंगाजलाने किंवा दुधाने अभिषेक करावा. त्यानंतर त्यांना पिवळे चंदन, अक्षता आणि पिवळी फुले (उदा. झेंडू किंवा कन्हेरी) वाहावीत.

तुळशीपत्राचे महत्त्व: "विष्णुप्रिया" मानल्या गेलेल्या तुळशीशिवाय विष्णूची पूजा अपूर्ण मानली जाते. त्यामुळे पूजेत आणि नैवेद्यात तुळशीचे पान नक्की ठेवावे. (टीप: एकादशीच्या दिवशी तुळशीची पाने तोडू नयेत, आधीच तोडून ठेवलेली किंवा गळलेली पाने वापरावीत).

नैवेद्य आणि मंत्रजप

सात्विक नैवेद्य: देवाला पिवळे गोड पदार्थ (उदा. खडीसाखर, केळी, पिवळा शिरा, किंवा दुधाचे पदार्थ) आणि फळांचा नैवेद्य दाखवावा. नैवेद्यावर तुळशीचे पान ठेवावे.

मंत्रजप: पूजेच्या वेळी आणि दिवसभरात खालील मंत्रांचा किमान १०८ वेळा जप करावा:

"ॐ नमो भगवते वासुदेवाय"

"श्रीमन नारायण नारायण हरी हरी"

विष्णु सहस्रनाम किंवा एकादशी माहात्म्य कथेचे वाचन करावे.

संध्याकाळची पूजा आणि जागरण

संध्याकाळची आरती: संध्याकाळी तुळशीसमोर आणि विष्णूच्या मूर्तीसमोर तुपाचा दिवा लावून "जय जगदीश हरे" आरती म्हणावी.

रात्रीचे जागरण: शक्य असल्यास एकादशीच्या रात्री पूर्ण जागरण करून किंवा उशिरापर्यंत विष्णूची भजने, कीर्तन किंवा नामस्मरण करावे.

एकादशीला पाळावयाचे महत्त्वाचे नियम

तांदूळ (भात) न खाणे: एकादशीच्या दिवशी भात/तांदूळ खाणे वर्ज्य मानले जाते. या दिवशी पोहे, रवा, किंवा तांदळाचे कोणतेही पदार्थ खाऊ नयेत.

सात्विक उपवास: फलाहार (फळे, दूध, साबुदाणा, वरई, राजगिरा) करून सात्विक पद्धतीने उपवास करावा.

वाचा आणि मन शुद्ध ठेवणे: या दिवशी रागवणे, कोणाची निंदा करणे, खोटे बोलणे किंवा घरात भांडण करणे टाळावे.

पारणा (उपवास सोडणे): एकादशीचा उपवास दुसऱ्या दिवशी म्हणजेच द्वादशीला सकाळी योग्य मुहूर्तावर तुळशीपत्र व पाणी प्राशन करून सात्विक भोजनाने सोडावा.

थोडक्यात सांगायचे तर एकादशीच्या दिवशी पिवळा रंग, तुळशीचे पान आणि 'ॐ नमो भगवते वासुदेवाय' या मंत्राचा जप या तीन गोष्टींना अत्यंत महत्त्व आहे.

अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत ​​नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.

Edited By- Dhanashri Naik