World Eye Donor Day 2026 : जागतिक नेत्रदान दिन, महत्त्व आणि इतिहास

जागतिक नेत्रदान दिन दरवर्षी १० जून रोजी साजरा केला जातो. आज हा दिवस जगभरात, विशेषतः भारतात मोठ्या उत्साहाने साजरा होत आहे. या दिनाचा मुख्य उद्देश लोकांमध्ये नेत्रदानाविषयी जागरूकता निर्माण करणे आणि अंधत्वाचा सामना करणाऱ्या व्यक्तींना दृष्टी मिळवून देण्यासाठी लोकांना नेत्रदानासाठी प्रेरित करणे हा आहे.

इतिहास
हा दिवस सुप्रसिद्ध नेत्रविशारद डॉ. रामचंद्र लक्ष्मण (आर. ए.) भालचंद्र यांच्या स्मृतिप्रीत्यर्थ साजरा केला जातो. त्यांच्या कार्याची आठवण म्हणून नेत्रदानाची जनजागृती करण्यासाठी हा दिवस निश्चित करण्यात आला आहे. नेत्रदानामुळे मृत्यूनंतरही एखाद्या व्यक्तीचे डोळे (कॉर्निया) दान करून दृष्टीहीन व्यक्तींना नवजीवन मिळू शकते. एका नेत्रदानातून दोन व्यक्तींना दृष्टी मिळू शकते.

महत्त्व
जगातील लाखो लोक कॉर्नियल अंधत्वामुळे आपली दृष्टी गमावून बसले आहे. अशा व्यक्तींना पुन्हा दृष्टी मिळवून देण्याचा एकमेव मार्ग म्हणजे नेत्रप्रत्यारोपण. आपण मृत्यूनंतर केलेल्या नेत्रदानामुळे कोणाचे तरी आयुष्य प्रकाशमय होऊ शकते.

नेत्रदानाशी संबंधित महत्त्वाच्या गोष्टी
केव्हा करता येते?: नेत्रदान केवळ मृत्यूनंतरच केले जाऊ शकते. मृत्यू झाल्यानंतर ४ ते ६ तासांच्या आत नेत्रदान करणे आवश्यक असते.
कोण करू शकते?: कोणत्याही वयाची, लिंगाची किंवा रक्तगटाची व्यक्ती नेत्रदान करू शकते. चष्मा असणारे, मधुमेह किंवा उच्च रक्तदाब असणारे रुग्णही नेत्रदान करू शकतात.
वेळ आणि प्रक्रिया: नेत्रदानाची प्रक्रिया अतिशय सोपी असते. डॉक्टरांचे पथक घरी येऊन अवघ्या १० ते १५ मिनिटांत ही प्रक्रिया पूर्ण करते. यामुळे चेहऱ्यावर कोणतीही विकृती येत नाही.
गोपनीयता: नेत्रदान करणारी व्यक्ती आणि नेत्र स्वीकारणारी व्यक्ती (रुग्ण) यांची माहिती पूर्णपणे गोपनीय ठेवली जाते.

काय कराल आज?
एक संकल्प करूया: आपल्या मृत्यूनंतरही आपली दृष्टी या जगात जिवंत राहू शकते. आजच नेत्रदानाचा संकल्प करा आणि आपल्या नातेवाईकांनाही याविषयी कल्पना द्या. 'नेत्रदान - श्रेष्ठ दान!'

जागरूकता पसरवा – सोशल मीडियावर शेअर करा किंवा जवळच्या नेत्र बैंकशी संपर्क साधा.
डोळ्यांची काळजी घ्या: नियमित तपासणी, सनग्लासेस वापरा, स्क्रीन टाइम कमी करा.

Edited By- Dhanashri Naik