Publish Date: Mon, 22 Jun 2026 (22:30 IST)
Updated Date: Mon, 22 Jun 2026 (15:54 IST)
दर महिन्याला महिलांना मासिक पाळी येते. या काळात शरीरात होणाऱ्या बदलांमुळे, तीव्र पोटदुखी, पेटके, थकवा आणि मनःस्थितीत होणारे बदल यांसारख्या समस्या जाणवणे सामान्य आहे. ही शारीरिक प्रक्रिया प्रत्येक स्त्रीमध्ये वेगवेगळी असते. काही महिलांना या काळात थोडासा त्रास जाणवतो, तर काहींना असह्य वेदना होतात.
त्याचप्रमाणे, अनेक महिलांना रक्तस्रावाबरोबर लहान किंवा मोठ्या रक्ताच्या गुठळ्या होण्याची समस्या जाणवते. आरोग्य तज्ञांच्या मते, मासिक पाळीदरम्यान अधूनमधून रक्ताच्या गुठळ्या होणे सामान्य असू शकते, परंतु जर ही समस्या वारंवार आणि मोठ्या प्रमाणात उद्भवत असेल, तर त्याकडे अजिबात दुर्लक्ष करू नये.
रक्ताच्या गुठळ्या म्हणजे काय?
तज्ञांच्या मते, मासिक पाळीदरम्यान दिसणाऱ्या रक्ताच्या गुठळ्या म्हणजे खरे तर एंडोमेट्रियमचे, म्हणजेच गर्भाशयाच्या आतील अस्तराचे, लहान गोळे असतात. शरीराबाहेर पडताना त्यांची जाडी आणि रंग (लाल ते गडद तपकिरी) बदलत जातो.
रक्ताच्या गुठळ्या तयार होण्याची मुख्य कारणे कोणती आहेत?
मासिक पाळीच्या काळात महिलांच्या शरीरात रक्ताच्या गुठळ्या तयार होण्यामागे खालील मुख्य कारणे असू शकतात:
अतिरक्तस्राव: जेव्हा मासिक पाळीदरम्यान रक्तस्राव खूप जास्त होतो, तेव्हा शरीरातील नैसर्गिक रक्त गोठण्यास प्रतिबंध करणारे घटक (जे रक्त गोठू देत नाहीत) योग्यरित्या काम करत नाहीत. यामुळे रक्त घट्ट होते आणि त्याच्या गुठळ्या होऊन ते बाहेर पडते.
गर्भाशयाच्या अस्तराचे गळणे: दर महिन्याला, स्त्रीचे शरीर गर्भाशयाच्या आतील अस्तराला गर्भधारणेसाठी तयार करते. जर गर्भधारणा झाली नाही, तर हे अस्तर तुटते आणि रक्तासोबत बाहेर टाकले जाते. या प्रक्रियेदरम्यान, काही ऊती आणि रक्त एकत्र येऊन गुठळ्या तयार होतात.
हार्मोन्सचे असंतुलन: शरीरातील इस्ट्रोजेन आणि प्रोजेस्टेरॉन या हार्मोन्सच्या असंतुलनामुळे गर्भाशयाचे अस्तर अत्याधिक जाड होऊ शकते. जेव्हा हे जाड झालेले अस्तर तुटते, तेव्हा जास्त रक्तस्त्राव होतो आणि रक्ताच्या मोठ्या गुठळ्या बाहेर पडतात.
फायब्रॉइड्स: गर्भाशयाच्या अस्तरातील कर्करोग नसलेल्या गाठींना फायब्रॉइड्स म्हणतात. त्यांच्या उपस्थितीमुळे महिलांना मासिक पाळीत तीव्र वेदना, अतिरिक्त रक्तस्त्राव आणि मोठ्या गुठळ्यांचा त्रास होऊ शकतो.
शारीरिक अशक्तता: ॲनिमिया किंवा शरीरातील अत्यंत अशक्तपणाचा परिणाम मासिक पाळीवर आणि तिच्या प्रवाहावरही होतो.
ते केव्हा धोकादायक असू शकते?
मासिक पाळीच्या वेळी तुम्हाला अधूनमधून लहान गुठळ्या आढळल्यास, घाबरण्याची गरज नाही, परंतु तुम्हाला खालील लक्षणे आढळल्यास तुम्ही ताबडतोब स्त्रीरोगतज्ञाचा सल्ला घ्यावा:
जर रक्ताच्या गुठळ्यांचा आकार प्रत्येक वेळी नाण्यापेक्षा मोठा असेल.
जर रक्तस्राव इतका जास्त असेल की दर एक-दोन तासांनी पॅड बदलावे लागत असेल.
मासिक पाळीच्या काळात पोटात आणि पाठीत असह्य आणि सतत वेदना होणे.
रक्तस्त्राव होत असताना सतत चक्कर येणे, अशक्तपणा किंवा डोळ्यासमोर अंधारी येणे अशी लक्षणे दिसू शकतात.
अस्वीकरण: वेबदुनियावर औषध, आरोग्य टिप्स, योग, धर्म, ज्योतिष, इतिहास, पौराणिक कथा इत्यादी विषयांवर प्रकाशित/प्रसारित होणारे व्हिडिओ, लेख आणि बातम्या केवळ तुमच्या माहितीसाठी आहेत आणि विविध स्त्रोतांकडून घेतल्या आहेत. वेबदुनिया याच्या सत्यतेची पुष्टी करत नाही. आरोग्य किंवा ज्योतिषाशी संबंधित कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी नेहमीच तज्ञांचा सल्ला घ्या. ही सामग्री सार्वजनिक हितासाठी सादर केली गेली आहे आणि कोणत्याही वैज्ञानिक पुराव्यांद्वारे समर्थित नाही.
About Writer
वेबदुनिया फीचर टीम
वेबदुनिया फीचर टीम ही केवळ तांत्रिक गोष्टींवर काम न करता, चालू घडामोडींच्या पलीकडे जाऊन जीवनशैली, आरोग्य, मनोरंजन, तंत्रज्ञान, साहित्य, आणि मानवी कथा अशा विविध श्रेणींमध्ये सखोल आणि रंजक माहिती देणारे विशेष लेख तयार करते. वाचकांना केवळ बातम्याच नाही, तर त्यांच्या आवडीच्या विषयांवर दर्जेदार आणि विश्लेषणात्मक वाचन साहित्य उपलब्ध करून देणे....
आणखी वाचा