Publish Date: Mon, 01 Jun 2026 (17:03 IST)
Updated Date: Mon, 01 Jun 2026 (17:19 IST)
भारतात चहा म्हणजे केवळ एक पेय नाही, तर तो अनेकांच्या भावनांचा आणि रोजच्या जगण्याचा एक अविभाज्य भाग आहे. सकाळी उठल्यापासून ते रात्री उशिरापर्यंत चहा पिणारे शौकीन आपल्याकडे गल्लोगल्ली आढळतात. पण जर तुम्हीही दिवसातून ४ ते ५ कप किंवा त्यापेक्षा जास्त चहा पीत असाल, तर ही माहिती तुमच्यासाठी अत्यंत महत्त्वाची आहे. आरोग्य तज्ज्ञांनी अति चहा पिणाऱ्यांना काही गंभीर इशारे दिले आहेत. चहाच्या अतिसेवनाने शरीरावर काय दुष्परिणाम होतात, ते खालीलप्रमाणे:
तज्ज्ञांनी दिलेले महत्त्वाचे इशारे (Side Effects of Excess Tea)
अॅसिडिटी आणि छातीत जळजळ: चहामध्ये 'कॅफिन'चे प्रमाण असते. रिकाम्या पोटी किंवा जास्त चहा प्यायल्याने पोटात अॅसिड तयार होते, ज्यामुळे अॅसिडिटी, छातीत जळजळ आणि गॅसचा त्रास वाढतो.
निद्रानाश (झोप न येणे): रात्री किंवा संध्याकाळच्या वेळी जास्त चहा प्यायल्याने झोपेचे चक्र बिघडते. कॅफिनमुळे मेंदू उत्तेजित राहतो, ज्यामुळे शांत झोप येत नाही आणि दिवसभर थकवा जाणवतो.
लोह शोषून घेण्यात अडथळा: चहामध्ये 'टेनिन' नावाचे तत्व असते. जेव्हा आपण जेवणानंतर लगेच चहा पितो, तेव्हा हा टेनिन अन्नातील लोह शरीरात शोषून घेण्यास अडथळा निर्माण करतो. यामुळे शरीरात रक्ताची कमतरता होऊ शकते.
घोर चिंता आणि अस्वस्थता : चहामधील कॅफिनमुळे तात्पुरती ऊर्जा मिळत असली, तरी त्याचे अतिसेवन केल्याने हृदयाचे ठोके वाढणे, अस्वस्थता आणि विनाकारण चिंता वाटणे अशा समस्या उद्भवू शकतात.
पाण्याची कमतरता : चहा हा 'डायुरेटिक' आहे, म्हणजेच तो प्यायल्याने वारंवार लघवीला होते. यामुळे शरीरातील पाण्याचे प्रमाण कमी होऊन डिहायड्रेशनचा त्रास होऊ शकतो.
हाडे कमकुवत होणे: जास्त चहा प्यायल्याने शरीरातील कॅल्शियम लघवीवाटे बाहेर पडते, ज्यामुळे हाडे कमकुवत होण्याची शक्यता वाढते.
तज्ज्ञांचा सल्ला: चहा पिण्याची योग्य पद्धत काय?
जर तुम्हाला चहा सोडणे शक्य नसेल, तर खालील गोष्टींची काळजी घेऊन तुम्ही त्याचे दुष्परिणाम कमी करू शकता:
मर्यादा ठेवा: दिवसातून २ ते ३ कप चहा पिणे सुरक्षित मानले जाते. त्यापेक्षा जास्त पिणे टाळा.
रिकाम्या पोटी चहा नको: सकाळी उठल्या उठल्या रिकाम्या पोटी चहा पिणे टाळा. आधी एक ग्लास पाणी प्या किंवा काहीतरी हलका आहार (बिस्किट/बदाम) घ्या आणि मगच चहा प्या.
जेवणानंतर लगेच चहा टाळा: दुपारच्या किंवा रात्रीच्या जेवणानंतर लगेच चहा पिऊ नका. जेवण आणि चहा यामध्ये किमान १ ते २ तासांचे अंतर असावे.
झोपण्यापूर्वी चहा नको: रात्री झोपण्याच्या किमान ४ ते ५ तास आधी चहा पिणे बंद करा, जेणेकरून झोप चांगली लागेल.
टीप: चहाचा आस्वाद नक्की घ्या, पण आरोग्याची किंमत मोजून नाही. "अति तिथे माती" हा नियम चहालाही लागू होतो!
About Writer
वेबदुनिया फीचर टीम
वेबदुनिया फीचर टीम ही केवळ तांत्रिक गोष्टींवर काम न करता, चालू घडामोडींच्या पलीकडे जाऊन जीवनशैली, आरोग्य, मनोरंजन, तंत्रज्ञान, साहित्य, आणि मानवी कथा अशा विविध श्रेणींमध्ये सखोल आणि रंजक माहिती देणारे विशेष लेख तयार करते. वाचकांना केवळ बातम्याच नाही, तर त्यांच्या आवडीच्या विषयांवर दर्जेदार आणि विश्लेषणात्मक वाचन साहित्य उपलब्ध करून देणे....
आणखी वाचा