Publish Date: Wed, 12 Aug 2026 (08:00 IST)
Updated Date: Tue, 11 Aug 2026 (15:22 IST)
दीप अमावस्येला दिव्यांचे पूजन करताना त्यांना दाखवण्यासाठी पारंपरिक आणि अत्यंत सोपा नैवेद्य म्हणजेच 'गव्हाच्या पिठाचे गोड आटवले' (किंवा कणकेचे दिवे/आटवले) आणि 'उकडीचे गोड दिवे'.
ऋतूच्या सांगतेला आणि श्रावणाच्या स्वागताला हा विशेष नैवेद्य बनवण्याची जुनी परंपरा आहे.
१. गव्हाच्या पिठाचे (कणकेचे) उकडलेले गोड दिवे
दीप अमावस्येला कणकेचे छोटे दिवे बनवून त्यांची उकड काढली जाते आणि देवापुढे नैवेद्य म्हणून ठेवले जातात.
साहित्य-
गव्हाचे पीठ (कणीक) – १ वाटी
गूळ (बारीक चिरलेला) – ½ वाटी
वेलची पूड – ½ चमचा
साजूक तूप – २-३ चमचे
चिमूटभर मीठ
कृती-
गूळ विरघळवणे: एका भांड्यात थोडे पाणी गरम करून त्यात गूळ विरघळवून घ्या.
पीठ भिजवणे: गव्हाच्या पिठात चिमूटभर मीठ, वेलची पूड आणि २ चमचे गरम तूप घाला. आता गुळाच्या पाण्याने हे पीठ घट्ट मळून घ्या (जसे आपण पुऱ्यांसाठी मळतो).
दिवे घडवणे: मळलेल्या पिठाचे छोटे-छोटे गोळे करून त्यांना दिव्याचा किंवा वाटीचा आकार द्या.
उकडणे: मोदक पात्रात किंवा चाळणीला तूप लावून हे पिठाचे दिवे १० ते १२ मिनिटे वाफवून (उकडवून) घ्या.
सर्व्ह करणे: उकडलेले हे गरमागरम दिवे पाताळ तूप घालून नैवेद्य म्हणून दाखवा.
२. पारंपरिक आषाढी 'आटवले' (गव्हाच्या पिठाची खीर)
महाराष्ट्रात बऱ्याच ठिकाणी दीप अमावस्येला गव्हाच्या पिठाचे गोड आटवले बनवले जाते.
साहित्य-
गव्हाचे पीठ – २ चमचे
गूळ – ½ वाटी
दूध किंवा पाणी – २ वाट्या
साजूक तूप – २ चमचे
वेलची-जायफळ पूड आणि सुका मेवा (काजू, बदाम)
कृती-
कढईत तूप गरम करून गव्हाचे पीठ छान खमंग आणि गुलाबी होईपर्यंत भाजून घ्या. त्यात हळूहळू पाणी किंवा दूध घालत ढवळत राहा, जेणेकरून गुठळ्या होणार नाहीत.मिश्रण थोडे घट्ट झाल्यावर त्यात बारीक चिरलेला गूळ घाला आणि गूळ विरघळेपर्यंत मंद आचेवर शिजवा. शेवटी वेलची-जायफळ पूड आणि सुका मेवा घालून २ मिनिटे उकळी येऊ द्या. दिव्यांच्या पूजेसाठी गरमागरम आणि पौष्टिक 'आटवले' तयार!
याशिवाय अनेक घरांमध्ये गव्हाच्या खिरीचा किंवा गूळ-खोबऱ्याचा सोपा नैवेद्यही दिव्यांच्या पूजेच्या वेळी दाखवला जातो.
अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीचीपूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.
Edited By- Dhanashri Naik