मंगळागौरीचे पारंपरिक खेळ आणि गाणी का खेळली जातात? जाणून घ्या यामागील आरोग्यदायी व शास्त्रीय कारणे!

श्रावण महिन्यात मंगळागौरी हा हिंदू धर्मातील व्रत वैकल्य आहे.मंगळागौरीची पूजा नवविवाहित स्त्रियांनी लग्नानंतरच्या 5 वर्ष प्रत्येक मंगळवारी करायची असते.सर्व काही मंगल होवो घरात सुख संपन्नता नांदो,गौरी गौरी सौभाग्य दे अशी प्रार्थना करून सर्व काही मंगळदायी होवो या साठी ही पूजा केली जाते.

5 वर्षांनंतर मंगळागौरीच्या व्रताचे उद्यापन केले जाते.आई वडिलांना वाण देऊन या व्रताची सांगता केली जाते. या व्रताला मंगळागौरीचे पारंपरिक खेळ खेळतात.गाणी म्हणतात. हे खेळ आपल्या संस्कृतीची ओळख नव्या पिढीला करून देण्यासाठी तसेच शरीराचा व्यायाम होण्यासाठी खेळले जाते. 

श्रावण महिन्यातील प्रत्येक मंगळवारी नवविवाहित महिलांद्वारे मंगळागौरीची पूजा केली जाते. रात्री जागरण करताना फुगडी, झिम्मा, नखुल्या असे विविध पारंपरिक खेळ खेळले जातात आणि गाणी म्हटली जातात. ही केवळ एक धार्मिक परंपरा नसून यामागे सखोल शारीरिक, मानसिक आणि सामाजिक शास्त्र दडलेले आहे.

१. आरोग्यदायी आणि शारीरिक कारणे (उत्कृष्ट व्यायाम)

पूर्ण शरीराचा व्यायाम: फुगडी, पिंगा, आणि उखाण्यांसोबत खेळले जाणारे खेळ यामुळे हात, पाय, कंबर आणि पाठीच्या स्नायूंचा चांगला व्यायाम होतो.

गर्भाशयाचे आरोग्य व लवचिकता: बसून किंवा वाकून खेळल्या जाणाऱ्या खेळांमुळे (जसे की लाटाबाई, किस बाई किस) पोटाचे स्नायू बळकट होतात. पूर्वीच्या काळी नवविवाहित महिलांच्या भविष्यातील मातृत्वाचा विचार करून गर्भाशयाचे आरोग्य सुधारण्यासाठी हे खेळ डिझाइन केले गेले होते.

रक्ताभिसरण आणि हृदयस्वास्थ्य: जलद गतीने खेळल्या जाणाऱ्या खेळांमुळे हृदयाची गती वाढते आणि शरीरातील रक्ताभिसरण प्रक्रिया सुधारते.

२. मानसिक आणि सामाजिक कारणे

ताणतणावातून मुक्ती: लग्नानंतर नवीन वातावरणात आलेल्या नववधूला आपल्या भावना व्यक्त करण्याची आणि आनंद घेण्याची संधी या खेळातून मिळते, ज्यामुळे मानसिक ताण कमी होतो.

आपुलकी व मैत्री: एकत्र खेळल्यामुळे घरातील आणि आजूबाजूच्या महिलांशी संवाद वाढतो, आपुलकी निर्माण होते आणि नवीन नाती दृढ होतात.

रात्रीचे जागरण सुकर होणे: पूजा संपल्यानंतर रात्रीचे जागरण करणे आवश्यक असते. गाणी आणि खेळांच्या उत्साहामुळे थकवा किंवा आळस न येता रात्रभर प्रसन्न वातावरण राहते.

प्रमुख खेळ आणि त्यांचा शारीरिक फायदा

मंगळागौरीचा खेळशारीरिक / आरोग्यदायी फायदा

फुगडी (दंड-फुगडी, बसून फुगडी)हाताचे स्नायू बळकट होतात आणि शरीराचा समतोल सुधारतो.

झिम्मा आणि टाळ्यांचे खेळ हाताचे पंजे आणि बोटांचे रक्ताभिसरण सुधारते, मेंदूची एकाग्रता वाढते.

लाटाबाई / किस बाई किसपाठीचा कणा, कंबर आणि पोटाचे स्नायू लवचिक बनतात.पिंगापूर्ण शरीराची हालचाल होऊन कॅलरीज बर्न होतात आणि स्टॅमिना वाढतो.

मंगळागौरीचे खेळ म्हणजे संस्कृती, आनंद आणि आरोग्य यांचा एक सुंदर संगम आहे.

अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे. या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत ​​नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.

Edited By - Priya Dixit