वांग्याला वर्षभर बाजारात मागणी असते; यशस्वी आणि भरघोस लागवड करण्यासाठी माहिती

वांग्यांची लागवड  हा शेतकरी बांधवांसाठी तसेच परसबागेत भाजीपाला लावणाऱ्यांसाठी एक अतिशय फायदेशीर पर्याय आहे. वांग्याला वर्षभर बाजारात मागणी असते. वांग्याची यशस्वी आणि भरघोस लागवड करण्यासाठी खालील मुद्दे अत्यंत महत्त्वाचे... 

१. हवामान आणि जमीन

हवामान: वांगी हे उष्ण आणि दमट हवामानात येणारे पीक आहे. कडक थंडी या पिकाला सोसवत नाही.

जमीन: मध्यम ते भारी, उत्तम निचरा असणारी सुपीक जमीन या पिकासाठी योग्य ठरते. जमिनीचा सामू (pH) ६.५ ते ७.५ च्या दरम्यान असावा.

२. प्रमुख आणि सुधारित जाती

तुमच्या भागातील बाजारपेठेचा अंदाज घेऊन जातींची निवड करावी:

काटेरी व गोल वांगी: मांजरी गोोटा, वैशाली, प्रगती.

लांबट वांगी: पूसा पर्पल लाँग, कृष्णा.

भरताची वांगी: अरुण, पूसा पर्पल राऊंड.

३. रोपवाटिका (Nursery) आणि पुनर्लागवड

वांग्याची थेट बिया लावून लागवड न करता आधी गादीवाफ्यावर रोपवाटिका तयार करावी लागते.

बिया पेरल्यानंतर ३५ ते ४० दिवसांत रोपे पुनर्लागवडीसाठी तयार होतात.

लागवडीचे अंतर: दोन ओळींमधील अंतर ९० सेमी आणि दोन रोपांमधील अंतर ६० ते ७५ सेमी ठेवावे. (जातीनुसार हे अंतर कमी-जास्त होऊ शकते).

४. खत आणि पाणी व्यवस्थापन

खत व्यवस्थापन: लागवडीपूर्वी जमिनीत चांगले कुजलेले शेणखत मिसळावे. याशिवाय नत्र, स्फुरद आणि पालाश (NPK) रासायनिक खतांचे डोस कृषी तज्ज्ञांच्या सल्ल्याने द्यावेत.

पाणी व्यवस्थापन: वांग्याला नियमित पाण्याची गरज असते. उन्हाळ्यात ५ ते ७ दिवसांच्या अंतराने आणि हिवाळ्यात १० ते १२ दिवसांच्या अंतराने पाणी द्यावे. शक्य असल्यास ठिबक सिंचनाचा (Drip Irrigation) वापर करावा.

५. रोग आणि कीड नियंत्रण

वांग्यावर प्रामुख्याने दोन मोठ्या समस्या येतात:

शेंडा आणि फळ पोखरणारी अळी: यासाठी कीड लागलेले शेंडे आणि फळे तोडून नष्ट करावीत आणि निंबोळी अर्काची किंवा शिफारसीत कीटकनाशकांची फवारणी करावी.

मर रोग (Wilt): हा बुरशीजन्य रोग टाळण्यासाठी रोपांची लागवड करण्यापूर्वी 'ट्रायकोडर्मा'ची बीजप्रक्रिया करावी.

६. काढणी आणि उत्पादन

पुनर्लागवडीनंतर साधारण ६० ते ७० दिवसांत वांगी काढणीस तयार होतात.

फळाला चांगली चकाकी असतानाच आणि बिया कोवळ्या असतानाच त्याची काढणी करावी.

योग्य व्यवस्थापन केल्यास एका एकरातून साधारण १० ते १५ टनांपर्यंत उत्पादन मिळू शकते.

खास टीप (परसबागेसाठी): जर तुम्ही घराच्या छतावर किंवा गॅलरीत कुंडीत वांगी लावणार असाल, तर किमान १२ ते १४ इंचाची कुंडी वापरा आणि झाडाला भरपूर ऊन मिळेल याची काळजी घ्या.

अस्वीकरण (Disclaimer) : या लेखात दिलेली माहिती आणि उपाय सामान्य माहितीवर आधारित आहे.या माहितीची पूर्णता, विश्वासार्हता आणि अचूकता याबाबत वेबदुनिया कोणतीही हमी देत ​​नाही. अधिक माहितीसाठी संबंधित तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.

Edited By- Dhanashri Naik